Artykuły

1. HISTORIA RYTMIKI  

Muzyka jawi nam się jako harmonijne piękno które dostarcza wrażeń zarówno słuchowych jak i estetycznych. W istocie jest ona syntezą takich elementów jak: rytm, tempo, melodia, harmonia, dynamika, kolorystyka dźwiękowa, agogika, artykulacja czy też struktura formalna utworu. Warto zauważyć, iż rytm wymieniony został jako pierwszy, gdyż jest on elemetem pierwotnym i bez niego nie miałoby miejsca żadne dzieło muzyczne i w myśl Vincenta d'Indy: "Należy go traktować jako czynnik poprzedzający inne elementy muzyki (...) wiele ludów nie zna harmonii, niektóre mogą nawet nie znać melodii, ale każdy zna rytm".

 
"Rytm jest dookoła ciebie - słuchaj... i patrz: świat jest rytmem"
                                                                             I. Fauchez
 
Muzyka, poezja, taniec, otaczający nas świat - stukot obcasów, skrzypiące drzwi czy też szelest liści - rytm jest wszędzie, lecz przede wszystkim jest on w nas samych. Wystarczy choćby zamknąć oczy i posłuchać nie tyle samego otoczenia, co własnego wnętrza.
 
Dźwięk i ruch są diametralnie różnymi zjawiskami fizycznymi. Dźwięk odbieramy jako zjawisko akustyczne, ruch natomiast jako zjawisko wizualne. Elemetem wiążącym oba te zjawiska jest czas - muzyka czyni go "słyszalnym", ruch "widzialnym" a czas to nic innego jak rytm.
Pierwszym pedagogiem, który zwrócił uwagę na doniosłe znaczenie rytmu w muzyce był szwajcarski kompozytor, pedagog, teoretyk i pisarz - Emil Jaques - Dalcroze (1865 - 1950). Twórca metody rytmiki zaproponował zupełnie nowe i odkrywcze pojęcie rytmu muzycznego ukazanego jako ruch nie tylko w czasie, ale i w przestrzeni, stąd też całokształt swej metody oparł na ścisłym związku muzyki i ruchu. Ruch jest zatem niezbędnym elementem dla rozwoju dziecka, gdyż kształtuje zarówno sprawność fizyczną jak i wszystkie dyspozycje psychiczne. Cytując Dalcroze'a: "nie wystarczy rozwijać w dziecku jedynie zdolności słuchowe, aby mogło odczuwać i kochać muzykę, ponieważ elementem muzyki najsilniej oddziałującym na zmysły i najsilniej powiązanym z życiem jest rytm, ruch!".

Rozumiejąc naturalną wrażliwość człowieka na rytm i doceniając wszechstronną wartość wychowawczą rytmiki dalcrozeowskiej, współczesna pedagogika na pierwsze miejsce wysuwa ćwiczenia rytmiczno-ruchowe.

 
Do klasycznych ćwiczeń rytmicznych zaliczamy:
  • realizacja ruchowa tematów rytmicznych

  • łańcuchy realizacji

  • podwójna szybkość oraz dwukrotne zwolnienie

  • rytmy uzupełniające

  • przekształcenia metryczne tematów rytmicznych

  • polirytmie

  • polimetrie

  • kanony rytmiczne

 

Do podstawowego zbioru ćwiczeń ruchowych zaliczamy:

  • ćwiczenia inhibicyjno - incytacyjne (hamowanie i pobudzanie ruchu)

  • ćwiczenia ruchowe odzwierciedlające elementy dzieła muzycznego

  • ćwiczenia improwizacji ruchowej

  • ćwiczenia kształtujące niezależność ruchów

     

2. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA RYTMIKI

  • kształtowanie wrażliwości ucznia na muzykę

  • rozwijanie wyobraźni muzycznej oraz muzyczno - ruchowej

  • rozwijanie wrażliwości oraz harmonii pomiędzy intelektem a ciałem

  • doskonalenie koordynacji słuchowo - ruchowej

  • wyrobienie pamięci, koncentracji, podzielności uwagi oraz szybkiej reakcji

  • kształtowanie umiejętności szybkiej analizy i syntezy

  • kształtowanie prawidłowej postawy i sprawności aparatu mięśniowo - ruchowego

  • poznawanie możliwości odtwórczych i twórczych

  • rozwijanie orientacji i wyobraźni ruchowo - przestrzennej

  • rozwijanie i kształtowanie umiejętności współpracy w grupie

Anna Jankowska

 

 

WAŻNE INFORMACJE:

Joomla Templates by Joomla51.com